Jaaroverzicht 2018

In dit jaaroverzicht laten we per pijler zien wat we het afgelopen jaar gepresteerd hebben. Op hoofdlijnen en zo beknopt mogelijk geven we een overview van onze belangrijkste activiteiten en gebeurtenissen.

1: KLANT CENTRAAL

Waterbedrijf Groningen stelt de klant centraal. We monitoren continu of we het goed doen, óf en waar het beter kan. We richten ons op de kwaliteit en de prijs van het water en op hoe onze klanten ons ervaren bij verschillende soorten contact. Kortom, we zetten ons in voor een eigentijdse, klantvriendelijke service waarbij we klantwensen vertalen naar passende oplossingen en een adequate informatievoorziening.

Volgens de KlantContactMonitor scoorden we in 2018 een gemiddelde score van 7.8


Verbeteroverleg klachtenafhandeling

In de afgelopen jaren is het klachtenproces en de registratie ervan steeds verder geoptimaliseerd. Zo wordt elk kwartaal een zogenaamd 'verbeteroverleg' georganiseerd om de resultaten en de verbetering van de klachtenopvolging te bespreken én is de registratie van klachten gebruiksvriendelijker gemaakt. Dit werpt duidelijk zijn vruchten af. In de afgelopen jaren is het aantal klachten steeds verder teruglopen. Echter, 2018 laat wel een stijging zien. Redenen hiervoor zijn: klachten worden in het vernieuwde systeem makkelijker en dus vaker geregistreerd; opstartperikelen van het nieuwe Customer Care & Billing systeem en de uitbreiding van de registratie met klachten over deelneming WarmteStad. De tevredenheid over de klachtenafhandeling zelf is ten opzichte van 2017 iets gestegen: van een 6.6 in 2017 naar een 6.7 over het afgelopen jaar)    

KlantContactMonitor

Gedurende het hele jaar meten we met de KlantContactMonitor de klanttevredenheid op verschillende klantprocessen: storingen, onderhoud, incasso, meterverwisseling, verhuizen en klachtenafhandeling. Gemiddeld behaalden we in 2018  een klanttevredenheid van 7,8

Resultaten KlantContactMonitor op de verschillende klantprocessen Resultaten KlantContactMonitor op de verschillende klantprocessen

Nieuw 'Customer care en billing & Klantportaal'

April 2018 is het in gebruik genomen door zowel klanten als de medewerkers van klantenservice: een vernieuwd systeem dat klantgegevens bijhoudt. Klanten kunnen hun eigen gegevens inzien en/of wijzigen, zoals nota’s raadplegen, uitstel betaling aanvragen en het verbruik inzien. Ook kan een klant een verhuizing 'in de toekomst' doorgeven.

Het inrichten en testen van het systeem heeft in de periode 2017-2018 plaatsgevonden. De eerste maanden na ingebruikname deden zich wat kinderziektes voor. Zo kreeg een aantal klanten twee keer per mail een voorschotnota. En ontvingen een paar honderd klanten een aanmaning in plaats van een herinnering. Uiteraard hebben we de fouten rechtgezet. Inmiddels draait het systeem naar volle tevredenheid en merken we dat onze klanten steeds vaker kiezen hun gegevens via de nieuwe 'mijn omgeving' in te zien en/of te wijzigen. 

In dialoog

Informatie en communicatie zijn belangrijke voorwaarden voor tevreden klanten. Uiteraard komt het bij storingen en geplande werkzaamheden aan op goed en tijdig informeren. Dat dit niet altijd goed gaat, lezen we terug in de opmerkingen die klanten achterlaten in de KlantContactMonitor. Maar, elke klacht zien we als een kans en gebruiken we om onze informatievoorziening bij storingen en gepland onderhoud steeds te verbeteren en te optimaliseren. Of het nu gaat om de inzet van de website, social media, e-mailberichten en nieuwsbrieven of om het versturen van brieven en telefonisch contact.

Chat

Minder ergernis en snellere antwoorden. Met die verwachting zijn we begin december gestart met het 'chatten' met klanten. Via de website, en met een computer, laptop of tablet, kunnen klanten korte berichtjes met medewerkers van de klantenservice uitwisselen. Als de klant een vraag stelt, en de vraag is niet duidelijk, dan kan direct doorgevraagd worden. Dit in tegenstelling tot de mail, waar tussen vraag en wedervraag wel een paar dagen kan zitten. Bijna 1000 chats zijn beantwoord in december en zowel klant als medewerker zijn tevreden met de extra mogelijkheid tot contact. 

2: PROCESSEN DIE UITBLINKEN

Schoon en betrouwbaar water leveren tegen een goede prijs-kwaliteitsverhouding. Dat is waar we voor staan. En dat kan alleen als we de processen goed op orde hebben. Als mensen optimaal samenwerken met elkaar en de omgeving. En als we durven te leren van onze fouten en er doelbewust naar streven om het morgen nóg beter te doen dan vandaag.

Certified ISO 55001: 'Samen 24/7 beheersbaar' 

Asset management

Waterbedrijf Groningen is een asset intensief bedrijf en wil de prestaties van haar assets als systeem, nu en in de toekomst, beheren en optimaliseren onder maatschappelijk aanvaardbare risico’s. Aan de hand van asset management werken wij aan de continue verbetering van onze processen. Op basis van het verbeterprogramma ‘Excelleren in asset management’, dat in 2015 werd gestart, brachten wij de afgelopen jaren op een gestructureerde manier in het hele asset management proces verbeteringen aan. De focus lag hierbij op een goede grip op prestaties, risico’s en kosten, tegen de achtergrond van ‘Samen 24/7 beheersbaar’.

Eind 2018 vond de ISO 55001-audit plaats. De auditeurs gaven in algemene zin terug een positieve indruk van het waterbedrijf te hebben; we hebben zichtbaar aandacht voor continu (willen) verbeteren, grote betrokkenheid bij het werk en aantoonbaar voldoende kennis van zaken. Maar er werden ook tien zogenaamde 'minor non-conformities' geconstateerd waarvoor concrete verbeterplannen moesten worden aangeleverd. Het audit-rapport met voordracht is vervolgens met de tien plannen van aanpak  aan Lloyds overlegd. Eind 2018 ontvingen we het bericht dat het certificaat ISO55001:2014 is toegekend. Een mooie prestatie die bevestigt dat we weer een stap verder zijn in het 24/7 beheersen van onze prestaties, risico’s en kosten.

Werkzaamheden

Om de levering van schoon, lekker en betrouwbaar water te garanderen, investeert Waterbedrijf Groningen continu in haar systeem voor waterwinning, waterzuivering en distributie. Wat waren de meest in het oog springende klussen van het afgelopen jaar? 

Aanleg transportleiding Haren

Na de zomer werd gestart met de aanleg van een nieuwe drinkwatertransportleiding langs de westzijde van Haren. De leiding vormt één van de belangrijke hoofdverbindingen tussen onze drinkwaterproductielocatie De Punt en de stad Groningen.

De huidige leiding werd in 1936 – toen nog in open ruimte – aangelegd. Door onder andere bevolkingsgroei en uitbreiding van het woongebied ligt de leiding inmiddels al vele jaren midden in de bebouwde kom van Haren. Hoewel de bestaande leiding in een prima conditie verkeert, neemt de kans op verstoringen, met het toenemen van de ouderdom van de leiding, logischerwijs toe. Dit terwijl de leiding voor het uitvoeren van onderhoud en reparatie, juist op vaak moeilijk bereikbare plaatsen in een woonomgeving ligt. Zodoende wordt de huidige leiding vervangen door een leiding die zoveel mogelijk weer buiten de bebouwde kom komt te liggen.

Complexe uitvoering

De aanleg van de nieuwe stalen waterleiding met een diameter van maar liefst 90 cm gebeurde deels door open graafwerk en deels via een horizontaal gestuurde boring (HDD). De gestuurde boring werd in oktober succesvol uitgevoerd. De uitvoering door middel van open graafwerk kent mede door de omvang diameter, de diepteligging en het (onvermijdelijk) deels moeten aanleggen in de bebouwde omgeving, enkele complexe uitdagingen. Over de uitvoering en werkwijze is dan ook steeds nauw contact geweest met direct omwonenden.

Intrekken transportleiding Haren Intrekken transportleiding Haren

Verwijderen zinkers: een bijzondere klus

In de afgelopen jaren is in opdracht van de provincie Groningen het Winschoterdiep uitgebaggerd om de vaarroute geschikt te maken voor grotere schepen. In de bodem liggen echter ook waterleidingen die het kanaal kruisen: zogeheten zinkers. Omdat het Winschoterdiep dieper werd gemaakt door het baggeren kon een aantal zinkers niet blijven liggen. Onze leidingen moeten immers diep genoeg liggen, zodat vaartuigen de waterleiding niet kunnen beschadigen. Deze zinkers hebben we in de afgelopen jaren óf vervangen door deze dieper ondergronds te brengen via boringen óf buiten gebruik genomen door aanpassingen in ons leidingnet.

In opdracht van Waterbedrijf Groningen werden totaal negen zinkers verwijderd uit het Winschoterdiep. Een bijzondere, niet gangbare klus en complex van aard, mede door het risiconiveau. Voor een goede risicobeheersing zijn vooraf diverse risico’s in kaart gebracht inclusief de beheersplannen en maatregelen. Op een aantal locaties was het risico aanwezig dat er door het graafwerk een dijkdoorbraak zou kunnen ontstaan en het achterliggende gebied zou overstromen. Daarom zijn de werkplannen van onze aannemer vooraf uitgebreid met waterschap Hunze en Aa’s en de provincie Groningen besproken en vond de uitvoering ook onder hun toezicht plaats.

Verwijderen zinker Winschoterdiep Verwijderen zinker Winschoterdiep

Tusschenwater: kraal aan het parelsnoer

Met de uitvoering van het project Tusschenwater krijgen waterwinning, waterberging en natuur straks alle ruimte in het Hunzedal, waardoor er een mooi en natuurlijk moerasgebied zal ontstaan. Uniek aan dit project is dat niet alleen nieuwe natuur wordt ontwikkeld, maar dat dit wordt gedaan in combinatie met de tijdelijke berging van zo’n 1,3 miljoen kubieke meter water bij extreme wateroverlast én dat de winnen van drinkwater in het gebied in stand wordt gehouden en misschien zelfs versterkt. Door de combinatie van drie functies die (schoon!) water nodig hebben, ontstaat een gebied dat kansen biedt voor natuur, bijdraagt aan een duurzame, natuurlijk beschermde drinkwaterwinning én de opgaven voor klimaatadaptatie. Oftewel, een win-win-win!

Na jaren van onderzoeken en ontwerpen zijn in 2017 en 2018 de inrichtingsmaatregelen uitgevoerd. Waterbedrijf Groningen heeft in het wingebied een aantal winputten verplaatst vanuit het waterbergingsgebied naar hoger gelegen gebied, de leidingen onder de nieuw gegraven meander zijn vervangen en uitgevoerd als zinkers. Bestaande winputten en leidingwerk zijn, waar nodig, vervangen en/of gerenoveerd. Na afronding van de maatregelen in het gebied omtrent de drinkwatervoorziening, is waterschap Hunze & Aa’s met de inrichting van het gebied voor natuur en waterberging gestart. Het afgelopen jaar zijn op verschillende plekken in het gebied kades en ringsloten aangelegd en een deel van de voedselrijke bovengrond is afgegraven. Hierdoor zijn diepten en geulen weer zichtbaar geworden en heeft de Hunze haar oorspronkelijke meanders weer terug.

Het Tusschenwater-project is een ‘kraal aan het parelsnoer’ uit de Hunzevisie. De totale oppervlakte van het Tusschenwater-gebied is circa 250 hectare. Om de beleving van het natuurgebied te verhogen is de weg door het gebied (De Dijk) afgesloten voor auto’s. Voor fietsers is er een brug over de nieuwe meander gemaakt. Ook over de Oostermoerse vaart komt een bruggetje – een hogerholtje – zodat wandelaars helemaal rond kunnen wandelen over de kades.

Het project is een samenwerking van provincie Drenthe, waterschap Hunze en Aa’s, Waterbedrijf Groningen, Stichting Het Drentse Landschap en de gemeente Tynaarlo en is in januari 2019 in gebruik genomen. 

Vervangen leidingwerk in het kader van het project Tusschenwater Vervangen leidingwerk in het kader van het project Tusschenwater

Beveiliging en Crisismanagement

Belangrijkste taak van beveiliging- en crisismanagement bij Waterbedrijf Groningen is ‘borging van de leveringszekerheid en continuïteit door preparatie en respons op eventuele calamiteiten en crisis te organiseren’. Met andere woorden: als we geen betrouwbaar drinkwater kunnen leveren, wat doen we dan? En kunnen we ons voorbereiden op als het misgaat?

Warme en droge zomer

De zomer van 2018 was warm en droog. Dit leverde naast veel plezier ook de nodige hoofdbrekens op. De watervraag nam met name tijdens de avonduren, exponentieel toe. Dit terwijl de beschikbaarheid van oppervlakte water door de lage waterstand in de Drentsche Aa, juist afnam. Ondanks dat, en deels door de waterdruk tijdelijk te verlagen, hebben we de hele zomer invulling kunnen geven aan onze primaire taak. Deze voor Nederlandse begrippen ongebruikelijke droge en warme periode heeft zowel landelijk als regionaal aandacht gevraagd voor de effecten van klimaatverandering op de beschikbaarheid van zoetwater en de drinkwatervraag op de langere termijn.

Vanwege de zomer en de droogte waren er ook meer lekkages dan normaal, als gevolg van zetting van de bodem. Meestal snel weer opgelost. Aandachtspunt bij dergelijke verstoringen is en blijft de communicatie met klanten. Logischerwijs is het belang van de klant snel te weten wat er aan de hand is, hoe lang het gaat duren en wat ze zelf kunnen doen en laten.

Leren van verstoringen

Al deze ‘gebeurtenissen’ helpen om de organisatie te verbeteren, om ervan te leren. In groepsverband, maar ook individueel. En voor dat laatste gebruiken we sinds de zomer het middel I See, I know, Daarmee krijgen deelnemende medewerkers 3 tot 5 vragen online, over diverse aspecten van het omgaan met verstoringen. Wanneer zet je nooddrinkwater in, bijvoorbeeld, en wat doe je als je één e-coli aantreft? Opgedeeld in thema’s zodat goed zichtbaar wordt wat iemand wel of niet weet, en welk thema extra aandacht nodig heeft. In de loop van 2019 wordt dit hulpmiddel bij meerdere afdelingen ingezet om kennis van medewerkers te bevorderen.

Efficiency

Om de kosten minimaal te krijgen en te houden investeert Waterbedrijf Groningen voortdurend in efficiencymaatregelen.  Een goed voorbeeld hiervan is de samenwerking van Enexis, gemeente Groningen en Waterbedrijf Groningen met als doel om hun onderhoudswerk aan kabels, leidingen en riolering beter op elkaar af te stemmen. 

Samen aan de leiding

Het project Samen aan de Leiding is een bijzondere samenwerking tussen Gemeente Groningen, Waterbedrijf Groningen en Enexis Netbeheer. Samen trekken we hierin op als één opdrachtgever bij de contractvoorbereiding, engineering, aanbesteding én uitvoering van gezamenlijke ondergrondse én bovengrondse werkzaamheden.

Om ervaring op te doen met deze nieuwe werkwijze en nauwere samenwerking heeft de projectgroep Samen aan de Leiding het project Noorderstationsstraat als pilotproject. Hier wordt de sanering van de waterleidingen, de gasleidingen en riolering in één plan verwerkt en tegelijk worden ook de bovengrondse herinrichtingsaspecten meegenomen. Verwacht wordt dat het project in 2019 gezamenlijk als een opdrachtgever kan worden aanbesteed.

Directeur Riksta Zwart bekrachtigt met het leggen van 'het laatste puzzelstukje' de samenwerking Directeur Riksta Zwart bekrachtigt met het leggen van 'het laatste puzzelstukje' de samenwerking

Nieuwe locatie in Hoogezand

Efficiency en kostenbesparing waren ook de uitgangspunten voor de samenvoeging van de steunpunten Noord en Oost en het Centraal Magazijn op één nieuwe locatie aan de Fultonweg in Hoogezand. Hiervoor werd in enkele maanden tijd een bestaand bedrijfspand omgetoverd tot een eigentijds en duurzaam distributiecentrum. Het pand werd in april, in bijzijn van onze aandeelhouders, feestelijk geopend.   

Officiële opening nieuwe locatie in Hoogezand Officiële opening nieuwe locatie in Hoogezand

3: ONDERNEMENDE NUTS

Waterbedrijf Groningen is meer dan leverancier van betrouwbaar drinkwater. Zo leveren wij industriewater op maat (NorthWater), watertechnologie (WLN) en duurzame warmte en koude (WBG Duurzaam en WarmteStad) . Dit alles om de waterbelangen in de regio ook in de toekomst duurzaam veilig te stellen.

WBG Duurzaam

Met Waterbedrijf Groningen Duurzaam richten wij ons op energievraagstukken, waarin water een rol speelt 

Sinds 2014 levert WBG Duurzaam restwarmte afkomstig uit de zuivelfabriek van FrieslandCampina in Bedum aan sporthal en zwembad De Beemden. In Hoogezand-Sappemeer krijgen sportcentrum De Kalkwijck en cultureel centrum Huis voor Cultuur sinds 2016 duurzame warmte vanuit een warmtenet, dat een biomassaketel als duurzame warmtebron heeft. In 2018 zijn met Bedum en Hoogezand gesprekken gevoerd over een mogelijke uitbreiding van de bestaande warmtenetten. 

WarmteStad

In de stad Groningen werken Waterbedrijf Groningen Duurzaam en de gemeente samen in het duurzame nutsbedrijf WarmteStad. Het doel is om duurzame warmte en koude te leveren en zo een belangrijke bijdrage te leveren aan de duurzame toekomst van Groningen

Tweede bron warmte- en koude opslag (WKO)

Op weg naar een duurzame toekomst van Groningen zijn er in 2018 diverse nieuwe resultaten bereikt. In maart is op het Europapark een tweede bron WKO (warmte- en koudeopslag) aangeboord waardoor woningen van nog meer Groningers duurzaam verwarmd en gekoeld kunnen gaan worden. Voorbeelden hiervan zijn de wooncomplexen Nieuwe Linie, Powerhouse, Lunettenhof en Leyhoeve. Ook het gloednieuwe Sportcentrum is aangesloten.

Directeur WarmteStad Dick Takkebos geeft het 'startschot' voor de tweede boring Directeur WarmteStad Dick Takkebos geeft het 'startschot' voor de tweede boring

Duurzaam alternatief voor Warmtenet Noordwest

Het warmtenet in het noorden van de stad gaat in de toekomst 10.000 bedrijven, instellingen en huishoudens voorzien van duurzame warmte. Aanvankelijk was de bedoeling om dit ‘Warmtenet Noordwest’ te voeden met aardwarmte. Deze plannen zijn in november 2017 echter ‘on hold’ gezet, nadat het SodM twijfels had geuit over de veiligheid. Het jaar 2018 stond in het teken van een zoektocht naar een duurzaam alternatief. Dit voorstel is uitgewerkt in een voorkeursvariant met restwarmte uit datacentra. In 2019 wordt een definitief besluit genomen over de nieuwe duurzame bron die vanaf 2020 gaat draaien.

'Wij houden je warm': tijdelijke warmtecentrale

Het eerste gedeelte van het warmtenet is in 2018 officieel in gebruik genomen door de Hanzehogeschool Groningen. Tot de nieuwe duurzame bron een feit is, wordt deze gevoed door een tijdelijke warmtecentrale die in december officieel in gebruik is genomen. Volgens directeur Dick Takkebos een startmoment met veel moois in het verschiet: "We zijn blij dat we het warmtenet nu echt in gebruik kunnen nemen en de Hanzehogeschool Groningen als eerste organisatie mogen aansluiten op het warmtenet.” Naast de Hanzehogeschool is ook het Zernike Innovatiecentrum van Avebe inmiddels aangesloten. In 2019 wordt het warmtenet verder uitgebreid richting Paddepoel, en daarna richting Selwerd.

Tijdelijke warmtecentrale op Zernike Tijdelijke warmtecentrale op Zernike

North Water

Samen met Evides Industriewater heeft Waterbedrijf Groningen voor de levering van water aan grootverbruikers North Water opgericht. North Water levert water op maat en oplossingen voor vraagstukken op het gebied van waterbehandeling en afvalwaterzuivering voor bedrijven en industriële complexen

Groei zet door

Het exploiteren van de productielocaties van industriewater en de zuivering van afvalwater is in 2018 goed verlopen. De levering van industriewater is opnieuw met 5% gestegen naar in totaal 20 miljoen kubieke meter. Ter vergroting van de garantie van levering in de Eemshaven is er een extra buffer geplaats bij het pompstation. Het belang van deze buffer is tijdens de droge en hete zomer duidelijk naar voren gekomen.

Ook het zuiveren van afvalwater is gegroeid. Een sterke toename van de aanvoer van zout afvalwater per as vanuit de regio heeft hiertoe bijgedragen. Met de verwerking van dit zoute afvalwater per as wordt een oplossing geboden voor de verwerking van regionaal vrijkomende zoute afvalwaters, zoals pekelwater van kaasfabrieken. Lokale verwerking en lozing is veelal niet of slechts beperkt mogelijk. Gezien het belang van de zoute zuivering voor de verwerking van pekelwater uit de regio wordt onderzocht of door het plaatsen van een speciale buffer de verwerking langjarig kan worden vastgelegd. 

Professionele bedrijfsvoering

Voor het verder professionaliseren van de bedrijfsvoering en te komen tot een certificeerbaar assetmanagement (ISO 55001) zijn alle bedrijfsprocessen beschreven. Verder zijn er belangrijke vorderingen geboekt bij de verwerking en benutting van de vele assetdata. Dit heeft geresulteerd in inzichtelijke rapportages van de installaties. De uitvoering van het VGWM jaarplan is in 2018 goed verlopen waarbij de werkzaamheden zonder ongevallen zijn uitgevoerd. De audit voor hercertificering VCA** is met succes doorlopen en er heeft een verdere verdiepingsslag rond veiligheid plaatsgevonden.

Duurzame industriewatervoorziening

In het traject naar een duurzame industriewatervoorziening in de Eemshaven zijn belangrijke besluiten genomen en flinke vorderingen gemaakt. Zo heeft Waterbedrijf Groningen besloten om naast het voorziene industriewaternet een drinkwaternet aan te leggen om de watervoorziening in het noorden van de provincie te versterken. Hierdoor ontstaat synergie in de aanleg van de voorzieningen, wordt het knelpunt in de leveringscapaciteit voor drinkwater weggenomen en ontstaat er een volwaardige back-up voorziening voor de levering van industriewater.
In opdracht van een datacentrum is de engineering van de duurzame watervoorziening in 2018 verder opgepakt. De zuivering van het oppervlaktewater zal plaatsvinden op de locatie van de rioolwaterzuivering in Garmerwolde. In samenspraak met Waterschap Noorderzijlvest worden de mogelijkheden van synergie vastgesteld en verder ontwikkeld. Met de geplande aanleg van de voorzieningen kan op een duurzame manier aan de groeiende watervraag worden voldaan zonder aanspraak te hoeven maken op de bronnen voor drinkwater. Industriewater werkt in het belang van het milieu en de klant!

Eemshaven Eemshaven

Inspelen op ontwikkelingen

Voor de continuïteit van bedrijven is het belangrijk te blijven inspelen op relevante ontwikkelingen. Dit geldt in het bijzonder voor industriële complexen waarbij bedrijven door integratie van processen en utilities van elkaar afhankelijk zijn. Door Chemport Europe is er een industrie agenda opgesteld om te komen tot een duurzame economische groei in de Eemsdelta. Belangrijke zaken zijn: energie innovatie en besparing; elektrificatie en waterstof; groene grondstoffen en ketenintegratie. De ontwikkelingen rond elektrificatie en de productie van waterstof zijn daarbij van groot belang gezien de gunstige uitgangspositie voor de regio. North Water zal voor waterzaken waar mogelijk op deze industrietransitie inspelen.

Samen voor L(W)ater

In de sfeervolle zaal van de DOT, letterlijk omringd door sterren en met moeder aarde in het vizier, vierde North Water eind 2018 haar 10-jarige jubileum. De rol van water in de circulaire economie golfde als een rode draad door het programma. En niet zonder reden!

Onze aarde, voor meer dan 70% bedekt met water, waarvan slechts 2% zoet, speelt een nadrukkelijke, maar vooral ook een natuurlijke rol in het gezamenlijk willen nastreven van een circulaire (water)economie. De rol die North Water vervult in het zoeken naar duurzame oplossingen voor watervraagstukken ziet zij als een belangrijke opgave. Dat doet North Water graag samen met haar partners, én met de gezamenlijke ambitie om hierin nog verder te groeien.

 

Samen voor L(W)ater Samen voor L(W)ater

WLN

WLN controleert en beheert voor Waterbedrijf Groningen en Waterleidingmaatschappij Drenthe de kwaliteit van het drink- en industriewater. Daarnaast is het de vraagbaak en partner voor toegepast (wetenschappelijk) onderzoek naar water in al haar verschijningsvormen. WLN adviseert en ondersteunt de beide drinkwaterbedrijven en hun dochters bovendien bij het ontwikkelen, inrichten en verbeteren van waterzuiveringsinstallaties en bij vraagstukken rondom waterkwaliteit.

Risico Gestuurd Monitoren

In 2018 is het Risico Gestuurd Monitoren van de drinkwaterkwaliteit ingevoerd. Eerst voor de productielocaties De Groeve en Sellingen; in 2019 volgen de overige productielocaties. Risico Gestuurd Monitoren is een andere manier (nog gestructureerder) van het opbouwen van het meetprogramma om de waterkwaliteit van bron tot kraan te kunnen borgen. Elk waterbedrijf in Nederland doet dit conform een richtsnoer. Voorheen werden vooral target-analyses uitgevoerd, terwijl nu screenende technieken worden toegepast zodat ook nieuwe – vaak nog onbekende stoffen – gemeten kunnen worden.  

Omslag in wateronderzoek door RT-PCR methode voor E. coli

Snel zekerheid over de afwezigheid van E. coli in water biedt grote voordelen voor zowel drinkwaterbedrijven als de voedingsmiddelenindustrie. Met de door WLN ontwikkelde RT-PCR methode is deze zekerheid er al binnen vier uur. De methode is zo uniek dat het een omslag betekent in het microbiologische wateronderzoek. Sinds 23 april 2018 staat het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat toe dat de door WLN ontwikkelde RT-PCR methode toegepast wordt als alternatieve methode voor een eerste controle van een (drink)watermonster op E. coli. De wettelijke erkenning van deze in de wereld unieke snelle methode, gebaseerd op genetisch materiaal, betekent een omslag in het microbiologische wateronderzoek en biedt nieuwe kansen voor de drinkwatersector en de voedingsmiddelenindustrie. 

Samenwerken

WLN blijft investeren in nieuwe technologische ontwikkelingen. Dit doet zij samen met innovatieve partners als KWR, Wetsus en collega-drinkwaterlaboratoria. Zo garandeert het de waterbedrijven het ‘lab van de toekomst’. Met kennis en ervaring, die tot uiting komen in kundige adviseurs en een excellent laboratorium, is WLN in staat om ook commerciële organisaties te ontzorgen bij watervraagstukken. WLN richt haar focus op de samenwerking met de zusterbedrijven voor industriewater en de sectoren zuivel, food, overheid en zwembaden. 

In 2018 zijn North Water, NieuWater en WLN een strategische samenwerking overeengekomen om hun krachten te bundelen op gebied van technologisch onderzoek en klantrelaties voor industriewater leveringen in Noord-Nederland. WLN verzorgt de waterkwaliteitscontrole en de watertechnologie (ontwerp, trouble shooting en optimalisatie) voor beide industriewaterbedrijven.

Onderzoeksagenda 2019-2023

Waterbedrijf Groningen, WMD en WLN investeren in onderzoek, kennisontwikkeling en innovatie om processen te verbeteren en om voorbereid te zijn op nieuwe ontwikkelingen. Daarnaast ontwikkelen diverse landelijke samenwerkingsverbanden en instituten relevante kennis voor de drinkwaterbedrijven. Om de onderzoeksinspanningen van de drie bedrijven zo effectief en efficiënt mogelijk uit te kunnen voeren en tegelijkertijd goed gebruik te maken van elders ontwikkelde kennis, hebben Waterbedrijf Groningen, WMD en WLN een onderzoeksagenda voor de periode 2019-2023 opgesteld. De onderzoeksagenda beschrijft de onderzoeksvragen waarvan de bedrijven vinden dat deze de komende jaren aan bod moeten komen. Ook is aangegeven hoe en met welke partij (zoals KWR, Wetsus en provincies) we op specifieke aandachtsvelden samenwerken. Bekijk hier de belangrijkste uitdagingen.

4: BETROKKEN MEDEWERKERS

Water produceren en leveren, het blijft mensenwerk. Waterbedrijf Groningen investeert continu in de kwaliteit van haar medewerkers. Geeft ze verantwoordelijkheid en de ruimte voor ontplooiing. Onze medewerkers zijn bereid om zichzelf en hun organisatie continu te verbeteren en zo de prestaties op een nóg hoger plan te brengen

Focus op het realiseren van de juiste match tussen organisatie en medewerkers zodat beiden ‘fit for the future’ zijn en blijven.

Duurzame inzetbaarheid

HR is de verbindende factor tussen organisatie en medewerkers. Dit wordt vorm gegeven vanuit het basisthema Duurzame Inzetbaarheid. Dit betekent o.a. vrijheid en autonomie in het werk, ruimte om te leren, maatwerkafspraken om te kunnen ontwikkelen, iedereen betrekken bij de koers van de organisatie en open staan voor de dialoog met elkaar. Het betekent ook dat medewerkers en werkgever beiden een eigen verantwoordelijkheid dragen voor het maken van heldere afspraken binnen de geldende kaders.

De werkgever zorgt samen met de medewerkers voor een goede balans, waarbij de medewerker vanuit persoonlijk leiderschap zelf verantwoordelijkheid neemt voor zijn eigen ontwikkeling en waarbij de werkgever dit faciliteert.

Een zich (door)ontwikkelende organisatie vraagt om flexibiliteit, mobiliteit en continue ontwikkeling van haar medewerkers. Er zijn hiervoor als uitgangspunt een vijftal HR beleidspijlers (strategische beleidsvelden) gedefinieerd die op elkaar inhaken en elkaar in hun proces en inhoud versterken:

  1. Basis op orde
  2. Veiligheid, Gezondheid, Welzijn en Milieu (VGWM)
  3. Ontwikkeling medewerker
  4. Leiderschaps- en organisatieontwikkeling
  5. Flexibele organisatie

Er ligt focus op het realiseren van de juiste match tussen organisatie en medewerkers zodat beiden ‘fit for the future’ zijn en blijven.

Kengetallen personeel

Kengetallen personeel
  2016 2017 2018
FTE 214 221 221
Aantal medewerkers 228 235 236
Gemiddelde leeftijd 49,0 50,0 49,7
Gemiddeld aantal dienstjaren 17,7 17,9 18,4
Full time / Part time 164/64 173/62 168/68
Man / Vrouw 179/49 183/52 180/56
Ziekteverzuim 4,0 4,0 4,87

Veiligheid, gezondheid, welzijn en milieu (VGWM)

Veiligheid voorop, samen met gezondheid, welzijn en milieu. In het VGWM-jaarplan 2018 heeft Waterbedrijf Groningen haar ambities en plannen aangegeven. Deze waren gericht op het stimuleren van veilig gedrag. Dit leidde vorig jaar tot verschillende activiteiten. Zo zijn er op advies van de VGWM-ambassadeurs meer praktijk toolboxen georganiseerd.

Met diverse groepen medewerkers is een bezoek gebracht aan het Safety Center van de NAM in Hoogezand, waar vele praktijk voorbeelden te zien zijn van werksituaties waarbij verschillende veiligheidsaspecten aan bod komen. In 2018 is persoonsbeveiliging apparatuur aangeschaft voor de medewerkers van de afdelingen Drinkwater en Industriewater waarmee ze op basis van GPS-coördinator altijd vindbaar zijn én zelf te allen tijde alarm kunnen slaan.

Terugkijkend op 2018 kunnen we spreken van een “veilig” jaar. Er zijn slechts twee ongevallen met kort verzuim geregistreerd. De belangrijkste doelstelling uit het jaarplan, het stimuleren van veilig gedrag, heeft hier zeker aan bijgedragen.

Werken over de grens

Ervaring opdoen, ervaring delen en kennisoverdracht. Dat is het idee achter de inzet van onze medewerkers in internationale projecten. Sinds 2014 vindt dit plaats in het samenwerkingsverband Vitens Evides International (VEI). Dit samenwerkingsverband met de waterbedrijven Vitens , PWN, WML en Evides betreft internationale projecten die zijn gericht op betrouwbaar water in gebieden waar de watervoorziening niet zo is ontwikkeld als bij ons. Zo kunnen medewerkers bijdragen aan waterprojecten in andere landen onder andere omstandigheden. De ervaringen die ze hierbij opdoen geven vaak een nieuwe kijk en nieuwe inzichten op het werk in Groningen.

Vanuit Waterbedrijf Groningen hebben in 2018 tien medewerkers als short term expert deelgenomen aan projecten in Mozambique, Vietnam, Tanzania en Bolivia. In totaal ging het hierbij om 52 werkweken. 

VEI: deelname van 10 medewerkers in 4 landen VEI: deelname van 10 medewerkers in 4 landen

Wervingscampagne 'Werken aan de Bron'

De nieuwe wervingscampagne 'Werken aan de Bron' is in het najaar van 2018 van start gegaan. Een nieuw concept waarbinnen we de komende jaren personeel kunnen aannemen én behouden. Het wordt steeds moeilijker om voor een aantal functies geschikt personeel te werven, waaronder technisch talent. Daarom was het ontwikkelen van een nieuw aansprekend concept nodig om de organisatie neer te zetten als inspirerende werkgever. Dat is anno nu in tijden van economische hoogconjunctuur meer dan nodig. 

Al 140 jaar werken we aan een schone en betrouwbare drinkwaterbron. Daarnaast is werken bij het Waterbedrijf een bron van inspiratie en plezier! Niemand minder dan onze eigen collega's vertellen dat verhaal: op onze website en via advertenties. Maaike de Goede, HR-adviseur mocht als eerste poseren voor een advertentie, In 2019 wordt de campagne verder uitgerold.

Personeelsadvertentie 'Werken aan de Bron'  met HR-adviseur Maaike de Goede Personeelsadvertentie 'Werken aan de Bron' met HR-adviseur Maaike de Goede

Leiderschapsontwikkelingsprogramma

Omdat een organisatie die zich continu ontwikkelt ook iets vraagt van de rol en uitvoering van de leidinggevenden, is in 2018 gestart met een leiderschapsontwikkelingsprogramma (LSOP). Doel van dit programma is om leidinggevenden in hun rol en functie optimaal te stimuleren en faciliteren. De eerste stap was om in drie werksessies een basisprofiel van een leidinggevende bij Waterbedrijf Groningen op te stellen. Door en voor leidinggevenden is hier onder leiding van een projectteam een profiel uitgekomen, gedifferentieerd naar de drie niveaus binnen de organisatie (teamleider, hoofd, sectorhoofd). Met dit profiel onder de arm heeft elke leidinggevende een talentscan, oftewel een nulmeting gedaan. Deze meting wijst uit wat al goed gaat en wat verbeterd of ontwikkeld moet worden om tot het gewenste resultaat (het profiel) te komen.

Eind 2018  zijn diverse themadagen georganiseerd waar leidinggevenden gezamenlijk met diverse onderwerpen aan de slag gingen. In 2019 worden leerteams samengesteld met ieder vijf leidinggevenden die onder leiding van een externe intervisiebegeleider een verdiepingsslag kunnen maken in de ontwikkelvraagstukken of andere thema’s. Daarnaast worden er ook individuele maattrajecten aangeboden waarin leidinggevenden gefaciliteerd  worden om tot een optimale ontwikkeling te komen.

Periodiek Medisch Onderzoek

Eind 2018 konden medewerkers - op vrijwillige basis - deelnemen aan het Periodiek Medisch Onderzoek (PMO). Dit onderzoek wordt eens in de drie jaar aangeboden en uitgevoerd door Tigra. 63% Van de medewerkers heeft deelgenomen. Uit de rapportage komt naar voren dat het werkvermogen van de medewerkers - uitgedrukt in Workability-index (WAI-score) - op het gemiddelde ligt van de benchmark. Op het gebied van leefstijl (bewegen, roken, alcohol en ontspanning) wordt boven het gemiddelde gescoord. Het komende jaar gaat Waterbedrijf Groningen met de aanbevelingen aan de slag.

Ze gingen naar Las Vegas voor het allerhoogste en die ambitie werd waargemaakt. De pijpfitters van het Waterbedrijf Groningen zijn in 2018 in de Amerikaanse gokstad  wereldkampioen geworden. Ze gingen naar Las Vegas voor het allerhoogste en die ambitie werd waargemaakt. De pijpfitters van het Waterbedrijf Groningen zijn in 2018 in de Amerikaanse gokstad wereldkampioen geworden.

5: DUURZAAM HANDELEN

Duurzaam handelen gaat over de goede dingen doen. Toekomstbestendig ondernemen. Waarde toevoegen aan de regio, zowel op economisch gebied als wat leefbaarheid betreft. Waterbedrijf Groningen wil haar bijdrage leveren aan een duurzame ontwikkeling van het bedrijf én de regio. Niet alleen op papier, maar telkens opnieuw in het dagelijks handelen met oog voor natuur, milieu en mensen. 

Waterbedrijf Groningen wil haar bijdrage leveren aan een duurzame ontwikkeling van het bedrijf én de regio

Bronzuiver

Naast grondwater is oppervlaktewater een belangrijke grondstof voor onze eindproducten drinkwater en industriewater. Een schone Drentsche Aa is voor onze productielocatie De Punt van vitaal belang. In het ‘Uitvoeringsprogramma Drentsche Aa’ bundelt Waterbedrijf Groningen haar krachten met de Provincie Drenthe en Waterschap Hunze en Aa’s om samen met gemeenten, burgers, ondernemers en agrariërs maatregelen te ontwikkelen die zijn gericht op een duurzame kwaliteit van het oppervlaktewater. Deze maatregelen betreffen voorlichting over activiteiten die de waterkwaliteit beïnvloeden, het stimuleren van alternatieven voor chemische gewasbeschermingsmiddelen, uitwisseling van kennis en innovatie over milieuvriendelijk terreinbeheer, het onderzoeken van maatregelen bij agrariërs en het actualiseren van spuitvrije zones en vul- en spoelplaatsen in het gebied. Met de uitvoering van de maatregelen moet het mogelijk zijn om de kwaliteit van de zeven miljard liter water, die we jaarlijks winnen uit de Drentsche Aa, duurzaam te borgen.

Drentsche Aa Drentsche Aa

CO₂ neutraal

Sinds 2013 is Waterbedrijf Groningen een CO₂-neutrale organisatie. Maar dit betekent niet dat er verder geen werk aan de winkel is in onze duurzaamheidsgang. Steeds opnieuw ontstaan ideeën en initiatieven om onze CO₂-voetafdruk verder naar beneden te brengen. Zo besparen we waar we kunnen op het gebruik van energie en grondstoffen en gebruiken we zonne-energie. De CO₂-uitstoot willen we verder verminderen door maatregelen in onze bedrijfsvoering en compenserende activiteiten van Waterbedrijf Groningen Duurzaam en WarmteStad. Water werkt mee aan een CO₂-neutrale samenleving.

Op Wereldwaterdag 22 maart 2018 ondertekenden negen Nederlandse drinkwaterbedrijven het samenwerkingsverband 'Blauwe Netten'. Dit project concentreert zich op verdere verduurzaming in de drinkwatersector. De focus voor samenwerking dit jaar ligt op verduurzaming van energiegebruik, het invoeren van een grondstoffenpaspoort voor de infrastructuur en de verduurzaming van benodigde hulpstoffen voor de drinkwaterzuivering. Eind 2018 sloot ook het tiende en dus laatste waterbedrijf zich bij dit initiatief aan. 

 

 

Op Wereldwaterdag, werd het samenwerkingsverband Blauwe Netten ondertekend door directeuren en inkoop- en duurzaamheidsmanagers van Evides, Oasen, Waternet, Waterbedrijf Groningen, PWN, Brabant Water, Dunea, Waterleidingmaatschappij Drenthe en Vitens. Op Wereldwaterdag, werd het samenwerkingsverband Blauwe Netten ondertekend door directeuren en inkoop- en duurzaamheidsmanagers van Evides, Oasen, Waternet, Waterbedrijf Groningen, PWN, Brabant Water, Dunea, Waterleidingmaatschappij Drenthe en Vitens.

Educatie

Het lesprogramma ‘Ons water in jouw klas’ wil leerlingen van basisscholen in de provincies Groningen en Drenthe bewust maken van de waarde van water. Want is schoon, veilig en voldoende water wel zo vanzelfsprekend? Ons water in jouw klas stimuleert leerlingen uit alle groepen van het basisonderwijs om met dit thema aan de slag te gaan en water in haar volle breedte te beleven en ervaren.

Het lesprogramma is ontwikkeld door educatiepartner IVN in samenwerking  met Waterbedrijf Groningen, WMD Drinkwater, de waterschappen, provincie en gemeenten. IVN beheert Ons water in jouw klas en instrueert leerkrachten. Het lesprogramma is in september 2015 voor het eerst aangeboden aan de basisscholen in de gemeente Assen. In het Groningse Westerkwartier gingen in 2016 20 scholen met 3000 leerlingen en 140 leerkrachten aan de slag. Inmiddels hebben meer dan 10 Drentse en Groningse gemeenten het lesprogramma omarmd.

Om meisjes van 10-15 jaar op een leuke en actieve manier kennis te laten maken met bèta, techniek en ICT wordt jaarlijks Girlsday georganiseerd. Diverse bedrijven laten de jonge meiden een kijkje nemen in de fascinerende (beroeps)wereld van bètawetenschap en technologie. En ze leren natuurlijk ook de vrouwelijke professionals kennen! In 2018 was de werkvloer van Waterbedrijf Groningen en WLN even in handen van jonge meiden uit de 1e klas Havo/Vwo van Ubbo Emmius Stadskanaal. Na een uitgebreide introductie over Waterbedrijf Groningen en WLN kregen ze het zuiveringsproces toegelicht. Daarna gingen de meiden onder begeleiding van technologen van WLN  zelf in het laboratorium aan de slag.

Meiden van Ubbo Emmius Stadskanaal aan het werk in het lab Meiden van Ubbo Emmius Stadskanaal aan het werk in het lab

Tijdelijke tappunten in een nieuw jasje

Het is ruim 10 jaar geleden dat we begonnen met ‘sponsoring’ van kraanwater bij Groningse evenementen. Reden? Kraanwater is gezonder, milieuvriendelijker en goedkoper dan water in flessen, laat staan calorierijke dranken in flessen, pakken of blikken. Daarom stimuleert Waterbedrijf Groningen mensen om kraanwater te drinken. Noorderzon had de primeur en al gauw volgden er heel veel meer. 

Afgelopen jaar hebben we al onze tijdelijke waterpunten die we bij evenementen inzetten in een nieuw Gronings jasje gestoken. Dit om nog meer op te vallen en door het publiek beter herkend te worden. Liep je deze zomer over het terrein bij het Bevrijdingsfestival dan kon je niet om onze nieuwe en geliefde waterkar heen. Een trotste pauw met al zijn prachtige felle kleuren en afbeelding van het Peerd van Ome Loeks en d’ Olle Grieze.

Het gratis kraanwater bij twaalf verschillende festivals en (hard) loopevents kondigden we via onze social media kanalen aan met een op maat gemaakte animatie. Kort, maar met de krachtige boodschap dat kraanwater een gezonde, lekkere en duurzame dorstlesser is. Ook afgelopen jaar ging er volgens de duizenden bezoekers en deelnemers bij een zonnige dag niets boven een bekertje koel kraanwater.

Watertappunten bij 'hub' overstapplekken

In 2018 heeft de provincie Groningen samen met Waterbedrijf Groningen bij twee ‘hub’ locaties in Leek en Ten Boer een drinkwatertappunt geplaatst. Een hub is een plek waar reizigers van de bus, trein, auto of fiets overstappen naar het volgende (openbare) vervoersmiddel. Een watertappunt, maar ook wifi, fietskluizen en taxistandplaatsen voor taxi’s moeten het reizen plezierig en comfortabel maken. 

De provincie Groningen, Drenthe en het OV–Bureau streven in beide provincies naar ruim vijftig van dit soort overstapplekken. In 2019 is het de bedoeling de hubs bij de P+R in Leek, Haren en Kardinge, het station in Delfzijl, Uithuizen, Groningen, Europapark en station Noord van een watertappunt te voorzien. Op deze manier werken we samen met de provincie Groningen aan snel en makkelijk reizen via een hub.

Opening van de Hub mét watertappunt in Ten Boer Opening van de Hub mét watertappunt in Ten Boer